Thời tiết nắng nóng, gia tăng tử vong do bệnh dại, chuyên gia cảnh báo không được chậm xử trí

Bệnh dại hiện đang có xu hướng xuất hiện sớm hơn với số ca tử vong tăng tại nhiều địa phương. Trước thực tế trên, các chuyên gia y tế khuyến cáo người dân cần xử trí ngay sau khi bị động vật cắn, không chủ quan hay áp dụng các biện pháp chưa được kiểm chứng.

 
Ảnh minh họa
Các chuyên gia cho biết virus dại có trong nước bọt của động vật có vú máu nóng như chó, mèo, khỉ, chuột… Virus có thể lây sang người qua vết cắn, vết cào, hoặc khi nước bọt của động vật nhiễm bệnh tiếp xúc với vùng da bị tổn thương, niêm mạc mắt, mũi, miệng.
Sau khi xâm nhập cơ thể, virus không gây bệnh ngay lập tức mà thường khu trú tạm thời ở mô cơ, rồi âm thầm di chuyển dọc theo hệ thần kinh ngoại biên về tủy sống và não bộ. Khi virus đã xâm nhập vào hệ thần kinh trung ương và gây triệu chứng lâm sàng, tỷ lệ tử vong gần như 100%.
Điều nguy hiểm là thời gian ủ bệnh của dại rất khác nhau, có thể chỉ 7-10 ngày nhưng cũng có thể kéo dài nhiều tháng, thậm chí lâu hơn. Vị trí vết thương càng gần thần kinh trung ương như vùng đầu, mặt, cổ, hoặc ở nơi có nhiều đầu mút thần kinh như ngón tay, ngón chân, nguy cơ virus lên não càng nhanh, thời gian ủ bệnh càng ngắn.
Các biểu hiện lâm sàng điển hình của bệnh dại khi đã phát bệnh gồm sợ nước, sợ gió, sợ ánh sáng, kích thích, co giật, tăng tiết nước bọt, rối loạn thần kinh thực vật, vã mồ hôi, tụt huyết áp… Đây là giai đoạn rất nặng và hầu như không thể cứu chữa. Chính vì vậy, dại là bệnh bắt buộc phải phòng từ sớm, không được chờ triệu chứng.
 
Ảnh minh họa
Việc sơ cứu đúng cách ngay sau khi bị động vật cắn, cào hoặc liếm đóng vai trò đặc biệt quan trọng. Người bị phơi nhiễm cần rửa kỹ vết thương dưới vòi nước chảy với xà phòng liên tục trong ít nhất 15 phút, sau đó sát khuẩn bằng cồn hoặc dung dịch povidine để giảm thiểu lượng virus dại tại vết cắn. Tiếp theo, cần nhanh chóng đến cơ sở y tế hoặc điểm tiêm chủng để được bác sĩ thăm khám, đánh giá nguy cơ và chỉ định tiêm phòng phù hợp.
Tuyệt đối không được chủ quan theo dõi tại nhà, không chờ con vật “xem có sao không” rồi mới quyết định tiêm. Việc theo dõi động vật nếu có chỉ định chỉ là biện pháp bổ sung, không thay thế cho đánh giá chuyên môn và chỉ định xử trí sau phơi nhiễm. Người dân cũng không nên nặn máu vết thương, chà xát mạnh, băng kín vết cắn hoặc sử dụng các mẹo dân gian như đắp lá, bôi thuốc không rõ nguồn gốc, vì những cách làm này không tiêu diệt được virus dại mà còn có thể làm chậm thời gian vàng để xử trí đúng.